Су астындағы сынақ бассейні жүктелуде…
Интерактивті 3D зертхана · тегін · 6 тілде
Бұл 3D зертханада сынақ бассейніндегі алты теңіз жануарын — акуланы, дельфинді, медузаны, сегізаяқты, теңіз тасбақасын және мантаны — жақыннан қарап, әрқайсысы суда қалай алға жылжитынын зерттейсіз. «Су ағыны» қосылғанда жануар суды артқа итеретіні, ал су оны алға итеретіні бағыттауыштармен көрінеді. Әр жануардың картасында оның нақты ұзындығы, массасы, жылдамдығы және кедергі коэффициенті Cd берілген.
Зертхана биология (балықтар мен теңіз сүтқоректілері) және физика (Ньютонның 3-заңы, реактивті қозғалыс, судың кедергісі) сабақтарына арналған. Мұғалім оны сыныпта проектор немесе интерактивті тақта арқылы көрсетеді, оқушы үйде 5 тапсырманы орындап, 50 метрлік жарыста жануарлардың жылдамдығын салыстырады.
Иә, тегін және тіркелудің қажеті жоқ. Зертхана браузерде жұмыс істейді — ештеңе орнатпай-ақ бетті ашып, бірден бастай бересіз.
Иә. Бір саусақпен бассейнді айналдырасыз, екі саусақпен жақындатып-алыстатасыз, жануарды басып, картасын ашасыз. Телефонда басқару панелі төменгі жиналмалы тақтаға ауысады.
Акула — балық: ол омыртқасын бүйірге иіп, құйрығын оңға-солға (↔) сермейді. Дельфин — теңіз сүтқоректісі, оның ата-бабалары құрлықта жүгірген, сондықтан омыртқасы жоғары-төмен иіледі, ал көлденең жатқан құйрығы жоғары-төмен (↕) қағылады.
Медуза күмбезін жиырады, ал сегізаяқ мантиясындағы суды сифон арқылы артқа атқылайды. Тарту күші F = (Δm / Δt)·v_ағын — зымыранды ұшыратын принциптің өзі. Сегізаяқ қысқа серпілісте 40 км/сағ-қа жетеді, ал медуза небәрі 0.08 км/сағ жылдамдықпен жүзеді.
Теңіз суы ауадан шамамен 800 есе тығыз (ρ ≈ 1025 кг/м³), ал кедергі F = ½·ρ·v²·Cd·A. Тамшының Cd = 0.04, текшенікі 1.05 — кедергі 26 есе аз. Жылдамдық 2 есе артса, кедергі 4 есе, қажетті қуат 8 есе артады.